|
Güvenlik personeli ve diğer konularda karar verecek olanlar CCTV için güvenlik amaçlarını analiz etmelidir.
|
| CCTV
teknolojisindeki gelişmeler sonucunda video ile gözetim, günümüzde
mevcut olan en değerli korunma, güvenlik ve yönetim aracı halini
almıştır. Mağazalar hırsızları ve dürüst olmayan çalışanları izlemek,
asılsız kaza iddialarına karşı kanıt toplamak ve birbirinden yüzlerce
kilometre uzaklıkta olabilen mağazalarda sergilenen malları gözetim
altında tutmak için CCTV sistemlerinden yararlanmaktadır. İmalatçılar,
hükümetler, hastaneler ve üniversiteler ziyaretçilerin ve çalışanların
kimliğini tespit etmek, tehlikeli çalışma bölgelerini izlemek,
hırsızlığa karşı korunmak ve bina ve park alanlarında güvenliği
sağlamak için CCTV sistemleri kullanmaktadır. Teknolojinin mümkün
kıldığı ölçüde CCTV sistemleri için yeni kullanım imkanları da
doğmaktadır. Korunma ve güvenlik alanındaki faydaları dikkate değerdir.
Ancak, şunu da akılda tutmak gerekir ki CCTV sistemleri kendi başlarına
bir koruma sağlamazlar. Sistemi kullanan kişiler onun kapasitesi
hakkında bilgi sahibi, kullanımında vasıflı olmalı ve kameraya
yakalanan görüntü ve olaylara derhal tepki verebilmelidir. Tüm video
sistemlerinde olduğu gibi teçhizat seçimi kullanıcının isteklerine göre
belirlenmektedir. Güvenlik personeli ve karar verme yetkisine sahip
olan diğer kişiler teçhizat satın almadan ve kurmadan önce amaçlarını
ve CCTV sistemlerin tesisi edileceği ortamları analiz etmelidir.
Ayrıca, neyi hedeflediklerini bilmelidirler : geniş alanları (oto
parklar) mı, yakın görüntüleri mi (otomobil plâkaları), hareketsiz
görüntüler mi (garaj kapıları), hareketli görüntüler mi (hareket
halindeki taşıt araçları), sürekli video kaydı mı yoksa sadece belirli
zamanlarda ya da alarm durumunda mı kayıt gerektiği konusunda karar
vermelidirler. |
|
CCTV sistemlerinin belli başlı kullanım alanları arasında şunlar bulunmaktadır :
|
|
|
| Güvenlik Alanındaki Uygulamalar : |
|
Satış
yapılan alanın, büroların, bina çevresinin, depoların, yükleme
bölgelerinin ve oto park garajlarının açıkça izlenmesi suretiyle
hırsızlık ve şiddet olaylarının gözlemlenmesi ve kaydedilmesi.
Çok sık kullanılmayan hassas alanların (örneğin, gizli kayıtlar, kasalar, vb.) izlenmesi.
Veznelerde hırsızlıkların önlenmesi maksadıyla satış noktasındaki
istisnai alanların (yazar kasalarda boşlukların, yığılmaların vb.)
izlenmesi.
Mağazalarda hırsızlık olaylarının gözlemlenmesi ve kaydedilmesi. ·
Hareketli kamera ile pan-tilt ve zoom fonksiyonları programlanarak "devriye" sistemi uygulaması
Gizli gözetim uygulanması (hukuken uygulanabilir alanlarda).
Bina ve müştemilatına giren ve çıkan kimselerin izlenmesi suretiyle
erişimi kontrol altında tutulan yerlerde kontrol sistemleriyle
bütünleşik uygulama imkanı
|
|
| İş Güvenliği Alanındaki Uygulamalar : |
|
Operatörlere
hayati ya da sağlık açısından tehlike arz eden ortamlarda (örneğin
tehlikeli maddelerin, kimyasal toksinlerin, vb. bulunduğu yerler) iş
sahasını görme imkanı sağlamak.
Muhtemel kaza alanlarının izlenmesi.
Eğitim kurumlarında öğrencilerin ve öğretim kadrosunun güvenliğinin
sağlanması amacıyla salon ve koridorların, ortak kullanım alanlarının
ya da yüksek risk alanlarının izlenmesi.
Güvenlik görevlilerine, polise, itfaiyeye ya da acil sağlık personeline
zamanında haber verilmesini sağlayarak bazı kazalarda zarar ve hasarın
azaltılması.
|
|
| Yönetim Aracı Olarak : |
Personelin eğitimi, raflardaki stokların kontrol edilmesi ve satış alanının, üretim hattının, vb. İzlenmesi.
Personelin, müşterilerin ve ziyaretçilerin korunması hususunda
yönetimin hassasiyetinin gösterilmesi ve muhtemel olumsuz izlenimlerin
ve davaların önlenmesi ya da azaltılması.
Video görüntülerinin manyetik bantlara ya da sabit diske kaydedilerek
olayların kaydedilmesi. Bu bilgi incelenebilir ve daha sonra suçluları
yargılanması sırasında delil olarak veya eğitici maksatla
kullanılabilir.
CCTV sistemlerinin "sessiz tanıklığı" erişim kontrolü, varlıkların
izlenmesi, yangın ihbar sistemler, ve diğer can güvenliği ve genel
güvenlik tedbirleri ile bütünlük içinde bir biçimde kullanıldığında ek
bir avantaj daha sağlamaktadır : bu sistemlerin insanlar ve mal varlığı
üzerindeki etkilerinin görülebilme ve gözden geçirilme imkanı.
|
|
| CCTV Genel Bir Bakış |
|
CCTV sistemleri basit ya da karmaşık olabilir, ancak temel olarak gereken unsurlar aynıdır.
|
| Çocukluğumuzda
pek çoğumuz her biri ötekinden çok az farklı olan resimler yapıp onları
bir araya getirmişizdir. Sayfalar hızla çevrildiğinde resimlerdeki
şekil hareket eder gibi görünmektedir. Bu örnekte de görüldüğü gibi bir
dizi halindeki resimler gözlerimizin önünden ard arda hızla
geçirildiğinde beyin bunu gerçek zamanı bir hareket olarak algılar. Bir
CCTV sistemi de (kamera tarafından) okunan, aktarılan (iletilen) ve
sonra da (monitör tarafından) gösterilen bir dizi resimden (görüntüden)
oluşmaktadır. Bu ilke anlaşıldığında tek tek resim ya da görüntülerin
elektronik olarak bir yerden diğerine nasıl gönderildiğini ve videonun
bir çok farklı kameradan nasıl bir "enstantaneyi" yakaladığını anlamak
daha kolay olacaktır. |
|
|
| Tüm CCTV sistemlerinin ortak özellikleri şunlardır : |
Işığın
yansıtılması . Resim kalitesinin iyi olması için alandaki ışıklandırma,
ister doğal ister yapay ışık ya da her ikisi birden olsun, yeterli
düzeyde olmalıdır.
Kamera ve lensler.
Kamera/ lens kombinasyonu çevresel faktörlere, maliyete ve/ veya
kuruluşun CCTV sistemine ilişkin amaçlarına göre farklılık gösterir.
Tek video iletim yöntemi. Video sinyalleri kameradan monitöre
gönderilir. Maliyete, istenilen görüntü kalitesine ve ortama bağlı
olarak değişen bir kaç farklı yöntem mevcuttur.
Monitörler . Monitörler video sinyallerini resme dönüştürürler.
CCTV sistemleri yıllar boyunca güvenlik piyasasında önemli bir rol
üstlenmiştir. Geleneksel olarak, bu sistemler güvenlik personeli
tarafından izlenen bu işe tahsis edilmiş bir monitöre sinyaller
gönderen kabloyla bağlı kameralardan oluşmuştur.
Yeni teknolojilerin uygulamaya konulmasıyla birlikte video gözetim
sistemleri için yeni tasarım kavramları ve entegrasyon imkanları
doğmuştur. Son 10 yıl içinde mikroişlemciler, CCD kameraları, video
sinyal iletim yöntemleri ve matrix seçicideki gelişmeler eski,
geleneksel sistemlerin sınırlılıklarını ortadan kaldırmıştır.
Günümüzde, eskiye göre kabloyla ulaşılamayacak denli çok uzak alanları
izlemek, videoyu hareket görünen bir alana çevirmek ve 16 kameradan tek
bir video kayıt cihazına kayıt yapmak mümkün olmaktadır.
Yeni uygulamaya konulan ürün ve cihazlar, müşterilerin de bir video yönetim sistemininbir sistem yöneticisi - tayin edebilir.
Sistem yöneticisinin, kuruluşun güvenlik ve korunma amaçlarına yardımcı
olacak CCTV politikalarının ve iç prosedürlerin geliştirilmesinde
yönetici ekiple birlikte çalışması gerekmektedir.
Son olarak, bir CCTV sistemi kurmayı planlayan kuruluşlar çalışanlarına
bunun amaçları hakkında eğitim sağlamalıdır. Yönetim şirketin, şirkete ait varlıları koruma, çalışanları koruma ve güvenli bir iş ortamı sağlama arzusunu açıklamalıdır. Çalışanlar yaralarını anladıkları zaman CCTV sistemini kabul edeceklerdir.
Bir CCTV sisteminin tesis edilmesi sırasında bir çok şeyi dikkate almak
gerekir. Aşağıda belirtilen unsurların her biri bu anlayışa yardımcı
olmaktadır:
1. Görüntü ve ışık
2. Kamera
3.Lensler
4. Görüntü iletim yöntemleri
5. Monitör
6. Çevre donanımı
Görüntü ve Işık
Görüntü izlenecek olan nesne ya da alanı ve bunların içinde bulunduğu
tüm ortamı ifade eder. CCTV sisteminde en önemli faktörlerden biri de
görüntüdeki yansıyan ışık türüdür. Çünkü, kamera bir görüntüdeki nesnelerden kelimenin tam anlamıyla çarparak sıçrayan ve yansıyan ışığı "görür."
Bir görüntüde genellikle ışığı farklı derecelerde yansıtan farklı
renkler, yüzeyler ve maddeler bulunur. Uygun teçhizatı seçerken kamera
lenslerine gelecek olan asgari ışık seviyesini (gece ya da gündüz)
belirlemek gereklidir. Bu "mevcut" ışık resim netliğinden odağa kadar
her şeyi etkileyecektir
Bir alan doğal ya da yapay ışık kaynaklarıyla aydınlatılabilir. Doğal
kaynaklar arasında güneş, ay ve yıldızlar sayılabilir. Yapay ışık
kaynakları arasında ise akkor sodyum, flüoresan, kızıl ötesi ve diğer
insan yapımı ışıklar sayılabilir. CCTV güvenlik uygulamalarında kural
şudur : ışık ne kadar iyiyse resim de o kadar iyidir.
Renkli ve Siyah Beyaz
Renkli kameralar monokrom (siyah beyaz) kameralardan daha yüksek
düzeyde ışıklandırma gerektirirler. Renkli kameralar daha pahalı
olmakla birlikte teknoloji ve tasarım alanındaki gelişmeler renkli ve
siyah beyaz video gözetim cihazları arasındaki maliyet farkını büyük
ölçüde azaltmıştır. Bunun sonucunda renkli kameraların kullanımı daha
çok artmıştır.
Renkli sistemler siyah beyaz sistemlerden daha doğal, daha zengin bir
görüntü oluştururlar ve operatörün ilgisini uzun bir süre devam
ettirmesini sağlayabilirler. Ayrıca, cisimleri tanınması da daha kolay
olur. Örneğin, renkli bir sistemde izleyen kişi kırmızı bir arabayı
yeşil bir arabadan kolaylıkla ayırt edilebilir, oysa siyah beyaz bir
sistemde her iki araba da benzer bir gri tonda görünecektir. Satış
yerlerindeki uygulamalarda da renkli sistemler personelin hırsızları ve
üzerlerindeki giysileri daha kolay ve daha etkin biçimde belirlemesine
yardımcı olabilir. Renk kesinliği özellikle kumar oynatılan casinolarda
çok önemlidir. Buralarda siyah bir fişle kırmızı bir fiş arasında ayrım
yapabilmek demek yüzlerce dolar demektir.
Renkli kameraların kullanımı giderek daha artmakla birlikte siyah beyaz
kameralar da hala kendilerine özgü bazı avantajlar sunmaya devam
etmektedir. Siyah beyaz kameralar renkli kameralardan daha ucuz ve çok
az ışık bulunan ortamlar içim daha elverişlidir. Ayrıca, uzun mesafeden
iletim süresi siyah beyaz kameralarda renkli kameralarda olduğundan
daha kısadır.
Işığın az olduğu durumlarda iyi görüntü yakalayabilme yeteneği hem
siyah beyaz hem de renkli kameraların maliyetini yükseltmektedir.
Kuruluşlar kamera satın almadan önce ışıklandırma maliyeti ile kamera
maliyeti arasındaki dengeyi iyi hesaplamalıdır. Daha pahalı olan düşük
ışıkta çalışabilen bir kameranın bir oto park sahasında ışıkları
arttırmaya nazaran daha düşük maliyetli olması da muhtemeldir.
Kameralar bir lens tarafından yakalanan görünür alanı elektronik
sinyale dönüştürür ve bu sinyali bir monitöre aktararak görülmesini
sağlarlar. Bir video sisteminde uygun kamera ve lens seçimi sırasında
bazı hususlar dikkate alınmalıdır:
· Video sisteminin amacı (kontrol, inceleme, kimlik belirleme).
· Uygulamaya göre ihtiyaç duyulan kameranın genel hassasiyeti.
· Sahnede mevcut ışık miktarı ve derecesi.
· Kameranın çalışacağı ortam (iç ya da dış mekanlar).
· Uygulama için gerekli olan görüş alanı (Şekil 4).
· Lens.
· Maliyet.
Tüp ve CCD KAMERALAR
Onyıllar boyunca tüp
kameralar eldeki tek güvenlik kamerasıydı. Hala kullanımda olmakla
birlikte tüp kameralar şok ve titreşim karşısında yetersiz kalmaktadır.
Büyüklükleri nedeniyle kolayca gizlenememektedirler ve zaman geçtikçe
tüpleri yanmakta ya da görüntü tüpe yanmış olarak girmektedir. Ayrıca,
tüpler pahalıdır ve entegre devreler kadar güvenilir değildir.
Bugün, hemen hemen her video güvenlik kamerasında görüntü yakalama için
CCD kameralar (entegre devre ya da çip) kullanılmaktadır. Bu kameralar
"görüntüleyici" mercekler tarafından yakalanan ışığı bir resme
dönüştürür. CCD kameralar daha yüksek kontrasta ve daha iyi çözünürlüğe
sahip resimler oluşturarak görüntü oluşturulmasını güçlendirir ve
geliştirirler.CCD kameralar daha hafif, daha küçük, daha hassas ve çok
daha dayanıklıdır. Ayrıca, tüp kameralardan daha canlı renkler
üretirler.
İster CCD ister tüp olsun, kamera performansı büyük ölçüde sahneden
yansıtılan ışığa ve kameranın görüntüleyicine bağlıdır. Yansıtılan ışık
miktarı görüntüleyicideki duyarı maddeyi harekete geçirecek düzeyde
yeterli olmalı ve belirli bir kamera satın alınmadan ve tesisi
edilmeden önce bu bilinmelidir. Sahnede mevcut ışık seviyesini ölçmek
için bir ışık ölçer yeterli olacaktır.
Mevcut ışık düzeyinin önemli ölçüde değişiklikler gösterdiği yerlerde
otomatik iris kontrolünü haiz kameralar görüntü kalitesinin
arttırılmasına yardımcı olur. Otomatik iris kontrolü kameraların
merceklerden geçen ışık miktarına göre irislerin otomatik olarak
açılmasını ya da kapanmasını sağlar. Örneğin, parlak, güneşli bir günde
otomatik irisli bir kamera kamera görüntüleyiciye fazla ışık gelmesini
önlemek için irisi kısacaktır. Gece ise kamera daha fazla ışık
gelmesini sağlamak için irisi açacaktır. Otomatik iris kontrolü bulunan
kameralar yapay ışıklandırma uygulanan içi mekânlar gibi küçük ışık
değişikliklerinin olduğu yerlerde tatbik edilmelidir.
Kameralar 1, 2/3, 1/2, 1/3 ya da ¼ gibi çeşitli formatlarda olabilir.
Bu ölçüler kamera görüntüleyicisinin genel olarak kullanılabilir olan
büyüklüğünü gösterir.
Genelde, kameranın formatı mercek formatına uygun olmalıdır. Örneğin,
yarım inçlik bir kamerada yarım inç mercekler uygulanmalıdır.
Günümüzde, tasarımdaki gelişmeler sayesinde daha küçük formatlarda
yüksek kaliteli görüntüler elde etmek mümkün olmaktadır.
Sabit ya da PTZ Kameralar
CCTV kameraları sabit olabileceği gibi hareketli de (PZT) olabilirler.
Sabit kameralar sabit bir zemin üzerine monte edilirler ve operatörün
komutlarıyla hareket ettirilmeleri mümkün değildir. PTZ kameralar ise
motorla hareket ettirilir ve sağa, sola, yukarı aşağı hareket edebilir
ya da yakın veya uzak çekim için zoom yapabilir.
Bir kameranın muhafazası kamera ve merceklerini dışarıdan verilecek
zararlardan ve çevre koşullarından korur. Ayrıca, kamera tesisatının
görünümüne katkıda bulunur ve teçhizatın göze çarpmasını önler. Tüm dış
mekan kameralarında şu ya da bu tür bir muhafaza gereklidir. Ulusal
Elektrik İmalatçıları Birliği (NEMA) kamera muhafazalarını çevre
koşullarına dayanıklılıklarına göre derecelendirmektedir. Soğuk, sıcak,
toz, kir ya da diğer çevre zararlarından korunmak kameradan optimum
performans alabilmek ve kullanım ömrünün uzun olması için zorunludur.
Dome Kameralar
Bir çok PTZ kameralar dome adı verilen koyu renkli Pleksiglas
muhafazalar içinde saklanmaktadır. Dome kameralar hemen hemen her
mağazada ve bir çok sınai ve ticari kuruluşta, hastanede, okul ve resmi
binada uygulanmaktadır. Bu tip kameralar estetiğe önem verilen yerlerde
özellikle rağbet görmektedir.
Dome kameraların başlıca üç avantajı vardır:
1. Caydırıcılık
- Dome kameralar şüpheli şahısların kameraların nerede bulunduğunu
anlamasını hemen hemen tümüyle imkansız hale getirmektedir. Suç
işlemeyi düşünen şahıslar kamera gözetimi altında olup olmadıklarını bu
sayede anlayamamaktadır.
2. Ekonomi
- kamera, mercek ve hareket ettirici birime haiz dome kameralar aynı
görüntüde ama içi boş süslemelerle gizlenebilmektedir. Sonuçta çok daha
az maliyetler görünürde daha fazla kamera denetimi intibaı
verilebilmektedir.
3. Estetik görünüm
- Açıkta bulunan bir kamera, mercek, hareket ettirme - kaydırma ünitesi
ve bunlara bağlanan teller göze hitap etmemektedir. Bir dome kamera
daha estetik olmakta ve işyeri ya da büro ortamının iç tasarımına ters
düşmemektedir.
Bir dome kamera dome
etrafına cilalı ya da buzlu bir cam avize yerleştirmek suretiyle daha
da gizlenebilir. Bu
yapıldığı takdirde, avize bir güneş gözlüğü işlevi görmekte ve merceğe
ulaşan ışık miktarını azaltarak kamera tarafından yakalanan renk
netliğini etkilemektedir.
Mercekler (LENSLER)
Mercekler bir CCTV sistemin tasarımında önemli bir rol oynamaktadır.
Merceklerin temel işlevi bir alandan yansıyan ışığı toplamak ve
kameranın görüntüleyici ünitesinde net, berrak bir görüntü
odaklamaktır. Genellikle, bir mercekten geçen ışık ne kadar fazlaysa
resim kalitesi de o kadar yüksek olmaktadır.
Mercek seçimi özelikle çok önemlidir, çünkü görüntüleyicide oluşacak
olan resmin boyutunu, şeklini ve netliğini doğrudan etkilemektedir.
Alana olan mesafe, odak uzaklığı, arzulanan görüş alanı, ışıklandırma
ve format gibi faktörlerde kamera görüntüleyicisi üzerindeki görüntünün
boyutunu ve netliğini etkilemektedir.
Görüş Alanı
Görüş alanı belirli bir mercek tarafından oluşturulan resim boyutu (en
ve boy), kamera görüntüleyici boyutu ve nesneye olan mesafenin
bileşimidir. Eğer, görüş alanı uygun değilse görüş alanını arttırmak
azaltmak için farklı bir mercek (örneğin geniş açılı mercek, tele, vb.)
kullanmanız gerekebilir. İstenilen bir görüş alanı oluşturmak için
gerekli olan uygun görüntüleyici boyutu, mercek ve mesafe bileşimlerini
hesaplamakta kullanılan tablolar mevcuttur.
Kamera mercekleri temel olarak iki türe ayrılabilir : sabit odaklı mercekler ve değişken odaklı mercekler (ya
da zoom mercekleri). Sabit odaklı bir mercek sabit odak uzaklığına,
sahiptir, değişken odaklı bir mercek ise odak uzaklığını
değiştirebilir. Odak uzaklığı merceğin optik merkezînden merceğin
arkasında bulunan bir odak noktasına olan uzaklıktır. Bu uzaklık mercek
üzerinde (milimetre cinsinden) yazılıdır ve mercek tarafından
oluşturulan görüş alanını ifade eder.
Sabit odaklı merceklerin geniş, orta ve dar görüş alanı bulunan tipleri
mevcuttur. "Normal" odak uzunluğuna sahip bir mercek insan gözü
tarafından oluşturulan görüş alanını yakınlaştıran bir resim üretir. Geniş açılı bir mercek kısa bir odak uzaklığına sahiptir, bir telefoto mercek ise uzun bir odak uzaklığına sahiptir. Belirli bir görüş alanı için sabit bir mercek
uygulanmasından doğabilecek sorumlulukları anlamış olmalarını gerekli
kılmaktadır. Kuruluş, kapalı devre televizyon sistemi ila bağlantılı
olan işletim parametrelerinin (görüntüler, kalıplar, dome alarmları,
faaliyetler, vb.) yönetsel kontrollerin ayarlanmasından sorumlu olacak
bir kişi -
|
|